Over het korten van pensioenen

Laatst was ik bij mijn tante op bezoek die pas met pensioen is gegaan. Na een lang gesprek over het weer en uitgelegd te hebben wat ‘Pokémon’ is, kreeg ik de volgende vraag: “Georges, waarom wordt mijn pensioen gekort?” Dit lijkt een simpele vraag, maar er gaat meer schuil achter dit vraagstuk. Ik zal kort even terugkomen op wat een dekkingsgraad is, om vervolgens uit te leggen waarom de pensioenen moeten korten.

Heb jij een financiële vraag voor Georges? Stel je vraag op Kandoor.nl.

korten pensioenen

Dekkingsgraad

De pensioenfondsen hebben twee belangrijke indicatoren die aangeven hoe gezond het fonds is, namelijk:

  1. Hoeveel geld ze bezitten
  2. En hoe hoog de verplichtingen zijn die ze nu en in de toekomst hebben aan de deelnemers van het fonds.

De relatie tussen die twee heet de dekkingsgraad. Als de dekkingsgraad voor een lange periode te laag is, dan moet een pensioenfonds hervormingen doorvoeren om alles weer op de rails te krijgen. In een ander blogartikel leg ik uitgebreider uit wat een dekkingsgraad precies is.

Levensverwachting

In Nederland krijg je zolang je leeft een bedrag uitgekeerd nadat je met pensioen bent gegaan. Eén van de factoren die een grote rol speelt bij het bepalen van hoeveel je uitgekeerd krijgt, is de levensverwachting. Het zit namelijk zo. De verplichtingen die pensioenfondsen hebben, zijn gebaseerd op de gemiddelde levensverwachting. Als pensioenfondsen er vanuit gaan dat iemand gemiddeld 85 wordt, dan berekenen ze hoeveel geld ze totaal in het fonds moeten hebben om iedereen te kunnen voorzien die deelneemt in het fonds.

Dankzij nieuwe medische ontwikkelingen gaat de gemiddelde levensverwachting sneller omhoog dan verwacht. Dit wil zeggen dat pensioenfondsen rekening moeten houden met hogere verplichtingen, maar ze kunnen niet de spaarpot aanvullen op de korte termijn. Het gevolg is dat de dekkingsgraad van een pensioenfonds omlaag gaat.

De Beurs

Levensverwachting is niet het enige dat een rol speelt bij het bepalen van hoeveel een pensioenfonds moet bezitten. Op dit moment staan de rentes heel erg laag. Buiten dat het niet leuk is dat je maar 0.5% rente krijgt over je spaarcenten, hebben de pensioenfondsen hier ook last van. De pensioenfondsen beleggen namelijk een deel van de bezittingen in aandelen. Deden ze dit niet, dan zou het betekenen dat mensen veel meer in moeten leggen tijdens de opbouwfase of veel minder uitgekeerd krijgen als ze met pensioen zijn. Daarbij, als de waarde van de aandelen afneemt, dan heeft dit grote gevolgen op de dekkingsgraad, omdat de waarde van de bezittingen afneemt.

De Rekenrente

Als je op een willekeurig moment RTL Z aanzet, dan is een van de thema’s waarschijnlijk de rekenrente. De rekenrente is een veelbesproken onderwerp, maar wat doet het eigenlijk?

Zoals eerder gezegd hebben pensioenfondsen bepaalde verplichtingen aan deelnemers, zowel nu als in de toekomst. Bijvoorbeeld; een pensioenfonds is volgend jaar 100 euro verschuldigd aan een deelnemer. Met de rekenrente berekenen de fondsen hoeveel bezit ze nu moeten hebben, om volgend jaar de 100 euro aan de deelnemer te kunnen betalen. De laatste tijd staat de rente vrij laag, maar de fondsen hebben gebruik gemaakt hebben van een te hoge rekenrente. Door die te hoge rekenrente leek het alsof ze genoeg bezittingen hadden, want ze gingen er vanuit dat de bezittingen zouden groeien met deze hoge rente.

Op 15 juli 2015 heeft De Nederlandsche Bank (DNB) doorgevoerd dat de rekenrente op een andere manier berekend zou worden. Als gevolg is de rekenrente gedaald van 4.2% naar 3.3%. Dit wil dus zeggen dat pensioenfondsen vroeger er vanuit gingen dat de bezittingen ieder jaar met 4.2% zouden groeien. De pensioenfondsen hadden dus genoeg bezittingen om deelnemers te betalen als het vermogen zou groeien met deze rente. Nu dit verlaagd is naar 3.3% komen ze in de problemen, omdat ze eigenlijk ‘te weinig’ bezitten.

Maar waarom moeten de pensioenen nou gekort worden?

We vatten het even kort samen: de levensverwachting zorgt ervoor dat de verplichtingen omhoog gaan, de resultaten op de beurs zorgen ervoor dat de bezittingen niet snel genoeg groeien of afnemen en de rekenrente zorgt ervoor dat de huidige bezittingen eigenlijk te laag zijn. Alles bij elkaar is dus de dekkingsgraad naar beneden gegaan. Normaal gebruiken pensioenfondsen de beurs om te herstellen, maar dit is nu niet mogelijk als gevolg van de lage rente.

Om de dekkingsgraad weer in balans kunnen brengen, zullen de pensioenen gekort moeten worden: de verplichtingen zijn lager, waardoor er weer voldoende in kas is om iedereen te kunnen betalen. Nu en in de toekomst. Aangezien er een hoop tegelijkertijd veranderd is, zijn pensioenfondsen genoodzaakt om stevig in te grijpen. Het korten van pensioenen wordt normaal gesproken als een van de laatste methodes gebruikt.

Afgelopen juli werd bekend dat de grootste pensioenfondsen van Nederland waarschijnlijk moeten gaan korten. Welke pensioenfondsen precies in 2017 allemaal moeten gaan korten en met welk percentage, is nog niet bekend.

Heb je na het lezen van dit artikel nog vragen? Stel ze gratis aan Kandoor!

0 replies

Leave a Reply

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *