15 Feitjes over je Studiefinanciering en Studieschuld.

studieschuld bekijken Studeer je nog, of ben je net afgestudeerd? Waarschijnlijk heb je tijdens je studie een studieschuld opgebouwd. In dat geval ben je zeker niet de enige. Het is zelfs zo dat tegenwoordig meer dan honderdduizend studenten problemen hebben met het aflossen van hun studieschuld. In 2008 was het gemiddelde leenbedrag onder studenten nog 12.000 euro, 8 jaar later is dit al een bedrag van 15.000 euro. Dit bedrag zal waarschijnlijk nog verder oplopen door afschaffing van de basisbeurs.

Na al die veranderingen in het leenstelsel is het begrijpelijk dat het niet duidelijk is waar jij nu precies staat. Sommige studenten vallen namelijk in twee terugbetalingsregels, waaruit zij kunnen kiezen. Om het allemaal wat overzichtelijker voor jou te maken, hebben we hier alles wat je moet weten over studiefinanciering en de studieschuld op een rijtje gezet.

1. Hoelang heb ik recht op studiefinanciering?

De periode waarin jij recht hebt op studiefinanciering hangt af van de opleiding die je volgt en je eventuele vervolgopleiding. Voor een vierjarige opleiding kun je in totaal 7 jaar studiefinanciering ontvangen. In het nieuwe stelsel is dit een lening van 7 jaar. In het oude stelsel krijg je 3 jaar beurs voor je bachelor en 1 jaar voor je master, de andere 3 jaar zijn ook een lening. Naast deze 7 jaar studiefinanciering heb je ook nog recht op 4 jaar een aanvullende beurs en 5 jaar het studentenreisproduct (studenten ov).

Ben je van plan om na je bachelor nog een master te volgen, dan kan het zijn dat die periode van 7 jaar wordt verlengd. Hier een overzicht: studiefinanciering hoe lang?

2. Hoe hoog is mijn studieschuld?

Start met het checken van je studieschuld. Op deze manier krijg je een goed beeld waar je op dit moment staat en wat je in de komende jaren kun verwachten qua aflossen. Je kunt je studieschuld bekijken op de website van DUO.

Heb je vragen naar aanleiding van je overzicht? Stel je vraag bij Kandoor en krijg gratis antwoord van een van onze gidsen.

3. Onder welk leenstelsel val ik?

Ben je voor september 2015 gestart met je opleiding? Dan val je onder het oude stelsel en ontvang je een basisbeurs.

Heb jij je bachelor afgerond, maar start je na september 2015 met een masteropleiding? Dan ontvang je over je bachelor nog een basisbeurs. Voor de master val je onder het nieuwe stelsel. Dit bedrag is een lening en moet na je studie terugbetaald worden aan DUO.

Ben je na september 2015 gestart met een bachelor/hbo-opleiding? Je valt dan onder het nieuwe stelsel. Het maandelijkse bedrag wat je ontvangt is een lening en moet na je studie volledig worden terugbetaald aan DUO.

4. Hoe is mijn studieschuld opgebouwd?

In het nieuwe stelsel is je studieschuld opgebouwd uit de volgende vier onderdelen:
  • Een lening;
  • Het studentenreisproduct;
  • De aanvullende beurs;
  • En het collegegeldkrediet.
De aanvullende beurs is voor iedereen verschillend. Deze is namelijk afhankelijk van het inkomen van je ouders.

Voor iedereen die nog onder het oude stelsel vallen gelden andere richtlijnen. Bij dit stelstel is de studieschuld opgebouwd uit vijf onderdelen, namelijk:
  • De basisbeurs;
  • Het studentenreisproduct;
  • De aanvullende beurs;
  • Het collegegeldkrediet;
  • En een lening.
Alleen nog recht op lenen? Zie onderstaand overzicht om te checken wat het precieze bedrag is wat je mag lenen. studiefinanciering bedragen 2017

Bovenstaande antwoorden hebben betrekking op mensen met een hbo of Universitaire opleiding. De studiefinanciering voor mbo studenten is als volgt opgebouwd:
  • De basisbeurs;
  • De aanvullende beurs;
  • Een lening;
  • Het studentenreisproduct.
Volg jij een mbo-opleiding met niveau 1 of 2, dan zijn de basisbeurs, het studentenreisproduct en de aanvullende beurs altijd een gift. Deze hoef je dus niet terug te betalen.

Bij een mbo-opleiding met niveau 3 of 4 zullen de basisbeurs, het studentenreisproduct en de aanvullende beurs een gift worden als je binnen 10 jaar een diploma behaalt.

5. Wanneer wordt mijn studieschuld omgezet in een gift?

Wanneer je je diploma binnen het afgesproken termijn behaalt, wordt (een deel) van je studieschuld omgezet in een gift.

Bij het nieuwe stelsel kunnen de aanvullende beurs en het studentenreisproduct worden omgezet in een gift. Daarvoor moet je binnen 10 jaar je diploma hebben behaald. Het aantal jaren dat wordt omgezet in een gift hangt af van de waarde van je diploma.

Bij het oude stelsel kunnen de basisbeurs, de aanvullende beurs en het studentreisproduct worden omgezet in een gift. Een voorwaarde hierbij is dat je binnen 10 jaar je diploma hebt behaald. Ook hier hangt het van de waarde van je diploma af hoeveel jaren van jouw studiefinanciering worden omgezet in een gift.

Het behalen van je diploma wordt automatisch doorgegeven aan DUO. Het deel van jouw studieschuld dat wordt omgezet in een gift, wordt in de maand januari in het daaropvolgende jaar ingevoerd. Een mogelijk teveel betaald bedrag krijg je dan vanaf deze maand teruggestort.

6. Wat is de hoogte van het maandbedrag?

De hoogte van het maandbedrag dat jij maandelijks moet aflossen hangt af van een aantal factoren. Onder andere van de hoogte van jouw schuld en de renteverwachting. Ook kijkt DUO sinds 2012 naar het inkomen van jou als terugbetalende.

Het inkomen kan er alleen voor zorgen dat het totale maandbedrag daalt, het bedrag zal niet hoger worden door de hoogte van jouw inkomen. Op de website van DUO kun je zien wat ongeveer het maandbedrag zal zijn.

Er is een aantal situaties waarbij het maandbedrag kan stijgen. Zo kan het nieuwe vastgestelde rentepercentage hoger uitvallen dan het vorige rentepercentage. Ook kan het maandbedrag stijgen, omdat je er zelf voor kiest om het maandbedrag te verhogen.

Het maandbedrag kan ook verlaagd worden. Bijvoorbeeld in de volgende gevallen:
  • Een lager rentepercentage dan voorheen;
  • Een extra aflossing door jou waardoor het totaalbedrag lager wordt en dus het maandbedrag ook minder wordt;
  • Je inkomen is gedaald en wordt meegenomen in de berekening bij het maandbedrag, waardoor deze ook daalt.
Heb jij een partner, dan wordt ook het inkomen van jouw partner meegenomen in de berekening van het maandbedrag. Je kunt ervoor kiezen om dit buiten beschouwing te laten. De maanden waarin je hiervoor kiest worden toegevoegd aan jouw aflosperiode. Kies jij er bijvoorbeeld voor om drie maanden lang niet het inkomen van jouw partner mee te nemen in deze berekening. Dan wordt de totale lengte van jouw aflosperiode 15 jaar en 3 maanden (in het oude stelsel).

7. Hoe werkt rente bij studieschuld?

Naast dat er rente over je studieschuld wordt berekend, wordt er ook gewerkt met samengestelde interest. Dit houdt in dat je ook rente over de rente betaalt. De hoogte van je rentepercentage wordt ieder jaar waarin je nog studiefinanciering ontvangt opnieuw vastgesteld. Wanneer je geen recht meer hebt op studiefinanciering wordt het rentepercentage iedere vijf jaar bepaald.

8. Wanneer moet ik mijn studieschuld aflossen?

Je studieschuld hoef je gelukkig niet direct na je studie af te lossen. Nadat je studiefinanciering is gestopt, begint het jaar daarna vanaf 1 januari de aanloopfase. Deze fase duurt 2 jaar. Na deze periode moet je beginnen met het maandelijks aflossen van je studieschuld.

De totale schuld moet binnen 15 jaar zijn terugbetaald. Althans, in het oude stelsel. In het nieuwe stelsel heb je een aflosperiode van 35 jaar.

Het kan zijn dat je studiefinanciering hebt ontvangen onder het oude als ook het nieuwe stelsel. Is dit bij jou het geval? Dan mag jij zelf beslissen of jij je studieschuld wilt aflossen volgens het oude of het nieuwe stelsel.

9. Kan ik eerder beginnen met aflossen of mijn studieschuld in één keer aflossen?

Je kunt ook al eerder beginnen met het aflossen van je studieschuld. Het voordeel hiervan is dat het rentebedrag minder hoog oploopt.

Je studieschuld in één keer aflossen is ook een optie, ook hierbij profiteer je van een rentebesparing. Dit is ook gunstig bij het aanvragen van een hypotheek, lees hier meer over bij punt 13.


10. Kan ik tussentijds extra aflossen of tijdelijk het aflossen stopzetten?

Tussentijds extra studieschuld aflossen kan door middel van je maandbedrag te verhogen via DUO. Wil je één keer een bedrag extra aflossen, dan kan dit via IDEAL.

Ben je net afgestudeerd, of gestopt met je studie? Wil je nu al een extra betaling doen? Dan is het goed om te weten dat IDEAL in dit geval nog niet beschikbaar is. Je kunt het bedrag wat je extra wilt aflossen overmaken op het rekeningnummer van DUO.

Zoals net al genoemd duurt de aflosfase in het oude stelsel 15 jaar (180 maanden). Je kunt er echter ook voor kiezen om tijdelijk niet af te lossen. De aflosperiode wordt hierbij verlengd met het aantal maanden dat je niet hebt afgelost.

11. Wanneer is mijn studieschuld aftrekbaar?

In box 3 van de belastingdienst vul je jouw eigen vermogen in. Zodra dit vermogen hoger is dan de heffingsvrije grens van 25.000 euro, moet je hier vermogensbelasting over betalen. Heb jij een studieschuld hoger dan 3000 euro, dan mag je dit bedrag van het eigen vermogen aftrekken.

Je studieschuld is dus inderdaad aftrekbaar, waardoor jij minder vermogensbelasting hoeft te betalen.

12. Wanneer wordt mijn studieschuld kwijtgescholden?

In sommige situaties wordt (een deel) van je studieschuld kwijtgescholden. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer jouw aflosfase erop zit, maar je hebt nog een restschuld over. Deze restschuld wordt dan automatisch kwijtgescholden.

Ook kan de aanvullende beurs (gedeeltelijk) worden kwijtgescholden, ondanks dat je niet je diploma binnen 10 jaar hebt behaald. Hierbij gelden een aantal voorwaarden, namelijk:
  • Pas vier jaar na het kalenderjaar waarin je nog studiefinanciering ontving, kun je in aanmerking komen voor kwijtschelding.
  • Je hebt minstens 12 maanden een prestatiebeurs ontvangen. Voor hbo en universiteit geldt een periode van 5 maanden (vanaf september 2010).
  • Je verzamelinkomen is lager dan €38.926,66. Je verzamelinkomen is de optelsom van het bruto-inkomen uit werk en woning, het inkomen uit aanmerkelijk belang en jouw belastbare inkomen en vermogen en spaargeld. De aftrekposten moeten hier nog van af worden getrokken.
  • Heb je een partner? Het gezamenlijk verzamelinkomen moet lager zijn dan €48.658,33.

13. Heeft mijn studieschuld invloed op mijn hypotheek?

Je studieschuld weegt mee in de berekening van jouw maximale hypotheek.

Banken kijken naar het totale bedrag wat je hebt geleend. Het rentepercentage wordt buiten beschouwing gelaten. Er wordt namelijk gewerkt met een standaard weegfactor van 0,75% over jouw oorspronkelijke studieschuld. De bank gaat er dan vanuit dat je bij een studieschuld van € 20.000 maandelijks € 150 aan DUO moet betalen (0,75% van € 20.000 = € 150). Dit bedrag heeft invloed op de totale hypotheek waar jij recht op hebt.

Heb jij al een deel van je studieschuld afbetaald? Dan wordt bij de berekening van jouw maximale hypotheek alsnog de oorspronkelijke studieschuld meegenomen.

Bij een extra aflossing bovenop de maandelijkse aflossing (je hebt bijvoorbeeld aan het eind van het jaar een gift gekregen van je ouders en gebruikt dit geld om een deel van je studieschuld af te betalen), kan het in sommige gevallen zo zijn dat er wordt gewerkt met een herberekening van jouw studieschuld. Check dit bij je hypotheekadviseur.

Verzwijg je studieschuld niet bij het aanvragen van je hypotheek. Het verzwijgen van je studieschuld is niet strafbaar. Het heeft echter wel tot gevolg dat je recht op uitkering van Nationale Hypotheek Garantie (NGH) vervalt. Mocht het gebeuren dat je bij de verkoop van je huis minder ontvangt dan dat nodig is om je hypotheek af te lossen, dan kan de NGH je restschuld kwijtschelden. Hier heb je dan geen recht meer op.

14. Is mijn studieschuld BKR geregistreerd?

Bij BKR worden leningen en eventuele achterstanden van betalingen geregistreerd. Je studieschuld verloopt via DUO en wordt niet geregistreerd bij BKR.

15. Studieschuld in het buitenland

Ben je verhuisd naar het buitenland, dan moet je nog steeds maandelijks je studieschuld aflossen aan DUO.

Woon je in een SEPA-land dan kan dit gewoon via IDEAL. In andere landen moet je zelf het maandbedrag overmaken naar DUO. Het kan voordeliger zijn om jaarlijks in één keer het bedrag over te maken om zo bankkosten te verlagen. Aan het einde van het jaar maak je dan het bedrag in één keer over.

Heb je na het lezen van dit artikel nog vragen? Stel ze hier aan Kandoor!